«من راننده تریلر هستم. شغلم هم جابه جا کردن بار به نقاط مختلف کشور است. مدت هاست که نمی توانم بدون دردسر و پرداخت پورسانت اضافه، باری برای حمل بگیرم، پورسانتی که باید به دلالان بار پرداخت شود، دلالانی که مشخص است نیروهای شرکت های باربری هستند. بار توسط شرکت ها به کارچاق کن ها سپرده می شود و کارچاق کن ها یا همان دلالان، بار را در فضایی بسیار رقابتی به راننده می دهند. کار با پرداخت پورسانت به دلال تمام نمی شود و وقتی به شرکت های باربری پایانه بار هم مراجعه می کنیم به جای دریافت کمیسیون قانونی چند برابر آن را از راننده دریافت می کنند. فیش قانونی صادر اما وجه غیر قانونی دریافت می کنند! چرا باید این گونه باشد؟ هم به دلال برای دریافت بار وجه پرداخت کنیم و هم به شرکت؟! مسئولان هم در مقابل این مشکل سکوت کرده اند. سال هاست که سالن اعلام بار در پایانه بار راه اندازی شده اما به دلیل این که سود در دلال بازی است، سالن بدون استفاده مانده و خاک می خورد! لطفا پیگیری کنید.»

یکی از رانندگان خودروهای باری طی تماسی با تحریریه «خراسان رضوی»، ماجرای دلال بازی در پایانه بار و دریافت کمیسیون های غیر قانونی توسط برخی شرکت های حمل و نقل در پایانه بار مشهد را مطرح می کند و خواستار پیگیری در این زمینه می شود.

بارنامه قانونی است اما دریافت وجوه غیرقانونی!

در اولین گام برای بررسی موضوع همراه با یکی از کارشناسان اداره بازرسی سازمان صنعت و معدن استان، راهی پایانه بار شهرک طرق مشهد می شویم.مقابل در خروجی پایانه مستقر و با رانندگانی که حواله بارگیری کالا دریافت کرده اند، هم صحبت می شویم. اولین راننده حواله رب برای کرج دریافت کرده است. از او در مورد میزان کمیسیون پرداختی به شرکت باربری و نحوه دریافت بار سوال می کنیم که می گوید: در محوطه پایانه بار، سالن اعلام بار وجود دارد اما دلال بازی هایی که پشت پرده آن ،برخی شرکت ها قراردارند باعث شده اصلا راننده ای برای دریافت بار به این سالن مراجعه نکند. وی می افزاید: راحت تر بگویم شرکت ها و... برای اعلام بار به سالن اعلام بار نمی روند چرا که سودشان کم می شود، من هم برای دریافت بار، به دلال پورسانت دادم و کارچاق کن مرا به شرکت باربری معرفی کرد، آن جا هم به جای کمیسیون 33 هزارتومانی حدود 140 هزار تومان دریافت کردند. وی می گوید: تمامی هزینه را در شرکت باربری پرداخت کردم اما روی برگه، هزینه واقعی که همان 33 هزار تومان است ، درج شده است اما چند برابر آن را دریافت کرده اند!

می دانم تخلف است اما دستمان زیر سنگ است!

به سراغ یکی دیگر از رانندگان که حواله حمل آهن از مشهد به مقصد تهران را از یکی از شرکت های باربری واقع در پایانه دریافت کرده بود، می رویم. وی بارنامه خود را به ما نشان می دهد و مدعی می شود کمیسیون قانونی 51 هزار تومان است اما از وی 120 هزار تومان دریافت کرده اند. وی می گوید: جالب این جاست که بار متعلق به یکی از شرکت های باربری است اما هزینه را برای این که ردی از تخلف خود باقی نگذارند در یک باربری دیگر پرداخت کردم! می دانم این دریافت ها، خلاف قانون است اما دستمان زیر سنگ دلالان و شرکت هاست و نمی توانیم حرفی بزنیم و اگر اعتراضی بکنیم دیگر باری گیر مان نمی آید، همه شرکت ها دلالی دارند که با آن ها در ارتباط است. وی می افزاید:مسئولان پایانه بار هر روز شاهد این دلالی ها و کارچاق کنی ها هستند اما هیچ اقدامی نمی کنند.

کشف یک تخلف در شرکت باربری

تیم کارشناسی اداره بازرسی سازمان صنعت، معدن و تجارت در ادامه تصمیم می گیرند به صورت سرزده به یکی ازشرکت های باربری واقع در پایانه بار مراجعه و اسناد موجود را بررسی کنند. پس از هماهنگی با مدیران مستقر در پایانه، با حضور در یکی از شرکت ها، از متصدی صدور بارنامه درخواست می شود آخرین بارنامه های صادرشده را تحویل بازرسان دهد. کارشناسان یکی از بارنامه ها را انتخاب می کنند و با راننده تماس می گیرند، راننده در مورد کرایه و کمیسیون دریافتی می گوید: کرایه حمل بار تا اصفهان 530 هزارتومان طی شده که در بارنامه نیز درج شده است اما کمیسیونی که پرداخت کرده ام 130 هزارتومان است درحالی که هزینه درج شده روی حواله حدود 40 هزارتومان است!

در ادامه بازرسان سازمان صنعت و معدن، بارنامه های چند ماه اخیر شرکت باربری را برای بررسی بیشتر توقیف و پس از صورت جلسه به اداره بازرسی سازمان صنعت و معدن استان منتقل می کنند.

شرکت های حمل و نقلی که قانون را دور می زنند!

در ادامه برای پیگیری موضوع با کارشناس مسئول اداره بازرسی سازمان صنعت، معدن و تجارت استان گفت وگو می کنیم. مقدسی در تشریح اقدامات صورت گرفته برای برخورد با این تخلفات به «خراسان رضوی» می گوید: یکی از مشکلاتی که در حوزه خدمات وجود دارد و قسمتی از نظارت بر تخلفات آن هم طبق قانون به اداره بازرسی سازمان صنعت و معدن مربوط می شود، حوزه حمل و نقل و تخلفات مربوطه است که درهمین باره شکایت های فراوانی از سوی رانندگانی که در حوزه حمل و نقل کالا فعالیت می کنند، دریافت کرده ایم.

وی می افزاید: ما به موضوع دریافت کمیسیون های غیر قانونی برخی شرکت های باربری واقع در پایانه بار طرق ورود کردیم، در آن جا بار ها به شرکت های باربری اعلام می شود و طبق قانون هم شرکت های باربری بارنامه را صادر می کنند و تحویل راننده می دهند تا از مبدا به مقصد که می تواند هرجای ایران باشد حمل شود، در این زمینه قانون گذار نهایت دریافت کمیسیون شرکت های داخل شهر را 11 درصد اعلام کرده است که در مواردی شاهد نادیده گرفتن این قانون توسط برخی شرکت ها هستیم که گاهی به جای دریافت 11درصد قانونی کمیسیون، دو یا سه برابر آن را از رانندگان دریافت می کنند که این اقدام خلاف قانون است و تخلف محسوب می شود.

مقدسی تصریح می کند: در صورتی که تمامی زحمت حمل و نقل بار و خطرات آن متوجه راننده است اما تعدادی از شرکت ها قانون را رعایت نمی کنند و به دنبال منافع بیشتری در این میان هستند که در بررسی های میدانی مشخص شد برخی از آن ها مستندات ثبت شده قانونی دارند اما در پشت پرده غیر قانونی عمل و کمیسیون های چند برابری از رانندگان دریافت می کنند.

کارچاق کن ها همان خدمه شرکت های خصوصی هستند

وی به پشت پرده پدیده کارچاق کنی در پایانه بار اشاره می کند و می گوید: در بررسی ها برخی مدعی بودند این رعایت نشدن قانون به واسطه دلالی هایی است که در محوطه پایانه بار وجود دارد، هزینه های مازادی که با عناوین پورسانت صاحب کالا، هزینه دلالی و... دریافت می شود همگی غیر قانونی و هزینه آن ازجیب راننده است، این گونه افرادی که با نام دلال یا کارچاق کن شناخته می شوند به اعتقاد ما از سوی برخی شرکت ها به خدمت گرفته شده اند.

کارشناس مسئول اداره بازرسی سازمان صنعت و معدن استان یادآور می شود: دلالی در این ماجرا یک ابزار است، این افراد واسطه بین راننده و برخی شرکت ها هستند چرا که در پایانه بار، سالنی به نام اعلام بار وجود دارد تا جلوی دلالی ها را بگیرد اما بدون استفاده رها شده است.

وی می افزاید: امکانات پایانه بار باید به شکلی باشد که جلوی فعالیت این گونه افراد گرفته شود و همه چیز در مسیر قانونی حرکت کند. مسئولان مربوطه به راحتی می توانند با ابلاغ دستوری، جلوی این دلال بازی ها را بگیرند و اعلام کنند که اعلام بار و معرفی به شرکت ها فقط از طریق سالن اعلام بار ممکن است.

مقدسی می گوید: تمام هزینه ای که دلال ها دریافت می کنند به جیب خودشان نمی رود و قسمتی از آن به برخی شرکت های باربری متخلف می رسد.

اگر نیاز باشد نیروی مستقر به محل اعزام خواهیم کرد

وی درباره ادامه روند پیگیری تخلفات در پایانه بار هم اعلام می کند: در این زمینه شرکت های متخلف بدانند ما با تمام قدرت به موضوع ورود کرده ایم و اگر لازم باشد کارشناسانی را به صورت مستقر به محل اعزام و مدارک تمامی باربری ها و پرداختی رانندگان در هنگام خروج از باربری طرق را به دقت بازرسی و بررسی خواهیم کرد،  تا هر زمانی هم که لازم باشد به بازرسی ها ادامه می دهیم.

مدارک مستند باشد، قول شرف می دهم شرکت متخلف تعطیل شود

در ادامه با وحدتی فرد معاون حمل و نقل اداره کل راهداری و حمل ونقل جاده ای خراسان رضوی گفت وگو می کنیم. وی در زمینه برخورد با متخلفان و کارچاق کن های باری می گوید: هر راننده ای که مدعی است در این باره به وی ظلم شده است همراه با اسناد و مدارک مربوط به دفتر من مراجعه کند، بنده قول شرف می دهم شرکت متخلف را تعطیل خواهیم کرد.

وی تصریح می کند: برخی از رانندگان کمی بی انصاف هستند چرا که هزینه های غیر قانونی را پرداخت می کنند و به ما هم اطلاع نمی دهند، وقتی علت را جویا می شویم مدعی می شوند اگر این وجه را پرداخت نکنیم به ما بار نمی دهند، این چه توجیهی است که آن ها می آورند؟

وحدتی فرد تصریح می کند: طبق قانون، اگر متوجه شویم راننده ای پول اضافه ای برای حمل بار دریافت کرده است، می توانیم از فعالیت وی جلوگیری کنیم، اگر هم شرکت حمل و نقلی به راننده ای ظلم و اقدام به دریافت کمیسیون های غیرقانونی کرده باشد، می توانیم آن را هم تعطیل کنیم همچنان که تا امروز هم موارد متعددی از برخورد با شرکت های متخلف داشته ایم و با آن ها طبق قانون برخورد کرده ایم.

وی اظهار می کند: شرکت ها باید طبق قانون کمیسیون دریافت کنند و باز هم اعلام می کنم اگر شرکتی خلاف قوانین موجود عمل کند، به شدت با آن برخورد خواهد شد.

سرمنشأ برخی تخلفات، رانندگان هستند

معاون حمل و نقل اداره کل راهداری و حمل و نقل جاده ای خراسان رضوی  می گوید: برخی رانندگان که نمی خواهند نوبت را رعایت کنند، با این تفکر که چهار روز در نوبت بار نمانند، اقدام به پرداخت مبلغ اضافه به دلالان می کنند. تا به امروز هرچه از رانندگان خواسته ایم اگر مدرکی در این راستا در اختیار دارند ارائه دهند تا برخورد شود، متاسفانه هیچ گزارشی به دست ما نرسیده است.