printlogo


جریمه دیرکرد 12درصدی بانک کارگشایی و پاسخ مقام مسئول
محسن متولی اشکذری 

باوجود این که ارائه تسهیلات کارگشایی ونگهداری از طلای مردم کاری  پسندیده  ودرواقع گره گشایی از بخشی ازمشکلات مردم است اما جریمه دیرکرد 12درصدی و نبود اطلاع رسانی دقیق در خصوص  این تسهیلات موجب گلایه تعدادی ازشهروندان شده است. درهمین پیوند رئیس بانک ملی شعبه سجاد مشهد به خراسان گفت: گلایه مردم از نبود اطلاع رسانی دقیق مشکلی است که در همه قراردادهای ما هست.قانون تاسیس بانک کارگشایی دهم آبان 1305 از تصویب شورای ملی وقت گذشت و با عنوان موسسه رهنی دولتی سرمایه اولیه آن از محل وجوه صندوق بازنشستگی مستخدمین دولت تامین می شد و زیرنظر وزارت مالیه (دارایی) وقت انجام وظیفه می کرد.پس از تاسیس بانک ملی ایران در سال 1307 از واحدهای تابعه این بانک محسوب شد و با تاسیس بانک رهنی (بانک مسکن فعلی) در سال 1318 به علت تشابه اسمی به بانک کارگشایی تغییر نام یافت.
از اهداف اولیه تاسیس این بانک، رفع نیازهای مالی و فوری مردم با پرداخت قرضه های کوچک از طریق ترهین و توثیق اموال منقول (طلاآلات، فرش و...) بوده است و انگیزه تاسیس آن جلوگیری از اجحاف هایی که برخی موسسات خصوصی و افراد رباخوار به نیازمندان مالی روا می داشتند، اعلام شد.
نبود اطلاع رسانی دقیق
در نودمین سال تاسیس بانک کارگشایی در یک روز گرم مرداد ماه به بانک کارگشایی مشهد مراجعه می کنم.  انبوه جمعیت مراجعه کننده منتظر هستند تا کارشان انجام شود و از این که انتظارشان طولانی شده است گله مند هستند.محمدرضا شریعتی یکی از مراجعان می گوید: من مقداری طلای اضافه  در منزل داشتم و به خاطر برخی مشکلات آمدم و در بانک کارگشایی گذاشتم، مقداری از طلاها را قبل از موعد برداشتم و حالا آمدم بقیه طلاها را با پرداخت مبلغ وام تحویل بگیرم.وی با انتقاد از نبود اطلاع رسانی دقیق بانک کارگشایی می گوید: با توجه به این که هنگام عقد قرارداد گفته بودند که این وام کمتر از 4 درصد سوددارد الان بعد از این که موعود مقرر تمام شده است این درصد اضافه ای که می خواهند بگیرند چه مبلغی است؟!شریعتی ادامه می دهد: مسئولان بانک می خواهند 12 درصد به اضافه آن سود قبلی را اعمال کنند و این شرایط برای ارباب رجوع ناخوشایند است و خیلی از مردم از شرایط وام های این بانک اطلاعی ندارند مثل خود من که اگر از این شرایط آگاهی داشتم سهل انگاری نمی کردم و حواسم جمع بود که حالا مجبور نشوم به جای 4 درصد کارمزد و 7 درصد حق الحفاظه، که می شود 11 درصد، 23 درصد کارمزد بدهم.وی می افزاید: الان از من برای یک میلیون تومانی که دادند با احتساب یک ماه تاخیر یک میلیون و 131 هزار و 500 تومان پول گرفته اند که حالا مابه التفاوتش را باید حساب کرد.
بیمه ای در کار نیست
یکی دیگر از مراجعان که خانمی میان سال است با اظهار این که تاکنون چند بار از این بانک و ام گرفته ام می گوید: شنیده ام بانک طلاهایی را که می گیرد بیمه نمی کند، این در حالی است که علاوه بر 4 درصد کارمزدی که می گیرند 7 درصد را هم با عنوان بیمه از ما می گیرند و حالا می گویند اگر از سررسید پرداخت وام بگذرد، 12 درصد جریمه هم دریافت می شود. این در حالی است که براساس مصوبه شورای پول و اعتبار حداکثر میزان کارمزدی که بانک ها می توانند دریافت کنند 18 درصد است و من مانده ام چگونه دراین بانک 23 درصد کارمزد دریافت می شود! مرد جوانی که خود را رضا امینی معرفی می کند و به همراه مادرش به بانک آمده با بیان این که این بانک در برابر هر 100 گرم طلایی که بگذارید، یک میلیون تومان وام می دهد اظهار می کند: قبلا سقف میزان وام یک میلیون تومان بود که حالا به دو میلیون تومان افزایش یافته است و ما هم 200 گرم طلا گذاشته ایم و دو میلیون تومان وام گرفته ایم.رضا امینی با تاکید بر این که چند سال قبل هم از این بانک وام گرفته ایم و سر موعد تسویه کرده ایم می گوید: ما از شرایط موجود راضی هستیم و این جا یکی از مراکزی است که می شود خیلی سریع وام دریافت کرد و مراحل نفسگیر دیگر بانک ها در بانک کارگشایی حاکم نیست. برای رسیدن به پاسخ به سراغ رئیس بانک کارگشایی می روم.محمدرضا عنایتی به سوال هایم جواب می دهد ولی می گوید برای چاپ آن باید با روابط عمومی بانک ملی خراسان رضوی هماهنگ کنید.با «شتابی» مسئول روابط عمومی بانک ملی ایران همکلام  می‌شوم، شتابی می گوید :این روزها به دلیل حضور وزیر اقتصاد در مشهد رئیس بانک ملی خراسان رضوی نمی تواند با شما گفت وگو کند.پیگیری ها ادامه می یابد تا این که بالاخره امکان گفت وگو با علیرضا فدایی، رئیس بانک ملی خراسان رضوی فراهم می شود. رئیس بانک ملی خراسان رضوی در پاسخ به دلیل نبود اطلاع رسانی دقیق در بانک کارگشایی و این که چرا بعد از گذشت سررسید وام میزان سود محاسبه شده 23 درصد است؟ می گوید: چون بانک کارگشایی زیرمجموعه بانک کارگشایی تهران است و از آن جا دستور می گیرند، من باید اطلاعات دقیق را بگیرم و بعد در خدمت شما هستم.پیگیری ها ادامه می یابد تا این که از سوی دفتر رئیس بانک مرکزی استان، علی اصغر نظری (رئیس بانک ملی شعبه بولوار سجاد مشهد) به عنوان پاسخگو معرفی می شود.
رئیس بانک ملی شعبه سجاد مشهد درباره گلایه مردم از نبود اطلاع رسانی دقیق بانک کارگشایی می گوید: این مشکلی است که در همه قراردادهای ما هست و با توجه به این که مفاد قراردادها زیاد است، خیلی ها فرصت نمی کنند هنگام عقد قرارداد آن را بخوانند و برخی مسائل و مشکلاتی از این قبیل ایجاد می شود.
مردم مفاد قراردادنامه ها را بخوانند
نظری با درخواست از مردم برای مطالعه دقیق مفاد قراردادنامه ها خاطرنشان می کند: در حوزه ریالی کسانی که قراردادی نزد بانک امضا می کنند اگر از روز اول مطالعه دقیقی داشته باشند بعد نمی گویند اگر مطالعه می کردیم این کار را انجام نمی دادیم، تمام مواردی که مردم از آن گلایه می کنند داخل قراردادنامه ها هست به اضافه این که جریمه تاخیر به صورت خط قرمز روی برگه های گروگان گذاری مان مشخص شده است که اعتبارش یک سال است و در صورت تسویه نکردن وجه در زمان مقرر به صورت ماهانه یک درصد کارمزد دریافت می شود یعنی همین 12 درصد که مردم به آن اشاره می کنند.
   بانک کارگشایی 
23 درصد و دیگر 
بانک ها 24 درصد
رئیس بانک ملی شعبه سجاد مشهد با تاکید بر این که نرخ قراردادهای بانک کارگشایی قطعا از مصوبات شورای پول و اعتبار کمتر است می گوید: الان در دیگر بانک ها 24 درصد برای دیرکرد دریافت می شود ولی در بانک کارگشایی این رقم 23 درصد است. این را هم اضافه کنم که 7 درصد از این مبلغ به عنوان حق الحفاظه از سوی بانک برای نگهداری و حفاظت از گروگان مردم دریافت می شود و برای کسانی که طلای خود را به عنوان گروگان نزد بانک می گذارند و تسهیلاتی دریافت نمی کنند هر چقدر هم گروگانشان بماند مبلغ حق الزحمه از 7 درصد بیشتر نمی شود.
وی درباره میزان دقیق مبلغ دریافتی برای حق الحفاظه طلاها می گوید: کسانی که تسهیلات نگیرند 2.33 درصد مبلغ ارزیابی طلا را ماهیانه به عنوان حق الحفاظه پرداخت می کنند.
حق الحفاظه همان بیمه است
نظری درباره بیمه نکردن طلاها از سوی شرکت های بیمه می گوید: این که فرمودید بیمه ای در کار نیست این گروگان ها چون نزد بانک امانت است برای حفاظت از آن ها از سوی بانک (حق الحفاظه) دریافت می شود.وی می افزاید: بیمه این گروگان ها به این صورت است که خود بانک بیمه کرده است و به عنوان امانت نزد بانک است و با توجه به اصل امانت، بانک مجبور و موظف است هنگامی که کسی تقاضای دریافت گروگانش را بکند گروگان را به صاحبش برگرداند. رئیس بانک ملی شعبه سجاد مشهد با تاکید بر این که امانت افراد نزد بانک ها محرمانه است اظهار می کند: این کار در داخل خزانه بانک انجام می شود و همان جا گروگان مردم مهر می شود و در پاکتی قرار می گیرد و بانک موظف است از این گروگان ها محافظت کند چون براساس قرارداد در قبال خسارت و آسیبی که به گروگان وارد شود، بانک ضامن است.  نکته ای که در تهیه این گزارش باید به آن اشاره کرد، انتقادی است که می توان از روابط عمومی بانک ملی خراسان رضوی کرد و این که همواره باید پاسخ گوی مطبوعات باشند و برگزاری همایش دلیلی بر پاسخ گو نبودن نیست و اگر در روز تهیه گزارش همکاری لازم انجام می شد تهیه این گزارش با تاخیر مواجه نمی شد.